   | | Patrząc na wszystkie metody, przeglądając ich wyniki i porównując z zagrożeniami, każdy może się zastanowić, czy warto poddać się takiemu zabiegowi. Pytanie takie stawia sobie każdy, kto ma zamiar zdecydować się na korekcję wady refrakcji swojego wzroku. Nikt inny jednak nie może na takie pytanie odpowiedzieć jak tylko sam zainteresowany. Osoba podejmująca decyzję o poddaniu się zabiegowi musi być w pełni świadoma wszelkiego ryzyka z nim związanego.
Nie należy jednak straszyć, ponieważ
faktem jest, że 80-96% (w zależności od badań) pacjentów poprawnie czyta
tzw. litery 20/40 z tablicy testowej, co świadczy o wadzie w zakresie -1D,
i nie używa okularów w codziennym życiu. Faktem jest również, że zdecydowana
większość pacjentów jest zadowolonych ze skutków zabiegu. Wynik przykładowego
testu stopnia zadowolenia pacjentów ze skutków zabiegu PRK przedstawia
poniższa tabela (Summit, 1993-1994).
| Skala satysfakcji - ilość punktów od 0 (min) do 5 (max) |
6 miesięcy po PRK; n=652 |
1 rok po PRK; n=585 |
2 lata po PRK; n=603 |
| 0 |
21 (3.2%) |
20 (3.4%) |
23 (3.8%) |
| 1 |
21 (3.2%) |
22 (3.8%) |
24 (4.0%) |
| 2 |
37 (5.7%) |
31 (5.2%) |
23 (3.8%) |
| 3 |
89 (13.7%) |
61 (10.4%) |
53 (8.8%) |
| 4 |
182 (27.9%) |
144 (24.6%) |
145 (24.0%) |
| 5 |
288 (44.1%) |
298 (52.0%) |
324 (53.8%) |
| bez odpowiedzi |
14 (2.2%) |
9 (1.5%) |
11 (1.8%) |
Należy jednak zwrócić uwagę na fakt,
że przez ostatnie 5 lat zmieniła się technologia i wzrosła jakość wykonywanych zabiegów.
Przyjrzyjmy się bliżej samej definicji
zadowolenia z operacji. Podkreślenia godny jest fakt bardzo wysokiej subiektywności
takich opinii. Aby przybliżyć nieco ten problem przedstawię przykład:
- Pacjent A - przed zabiegiem wada jego była rzędu -2D z niewielkim astygmatyzmem regularnym. Wynik zabiegu, ocenianego przez lekarzy jako bardzo udany, pacjentowi nie przyniósł zadowolenia i spodziewanego efektu. Po zabiegu pacjent A miał bowiem oko miarowe (0D) z niewielkim astygmatyzmem regularnym i nieregularnym, a także problemy z jazdą samochodem po zmroku (efekt halo) i czytaniem (widzi cienie wokół kontrastowych przedmiotów). Dlatego też, na pytanie o stopień zadowolenia z zabiegu, bez wahania podał wartość zero.
- Pacjent B - przed zabiegiem miał wadę rzędu -6D z dość znacznym astygmatyzmem regularnym. Po zabiegu wada zmniejszyła się do wartości -1D i na takim poziomie ustabilizowała. Ponadto wystąpił także lekki astygmatyzm nieregularny i trochę większy regularny, a także efekt halo, lekko zamglony obraz i problemy z jaskrawym światłem (fotofobia). Na pytanie o stopień zadowolenia z zabiegu pacjent stwierdził, że nareszcie nie musi rano przed spojrzeniem na budzik sięgać po okulary i bez wahania podał wartość pięć.
Dwa skrajne przypadki... Przykłady takie
można mnożyć, jednak ważna jest ich wymowa: dla pacjenta zwykle istotny
jest skutek zabiegu, ale w odniesieniu do innych jeszcze czynników, przede
wszystkim do stanu poprzedniego. Okazuje się zatem często, że opinie lekarzy
i pacjentów co do skutków zabiegu nie są identyczne...
Zwrócić należy uwagę również na mnogość
publikacji dotyczących tematu zabiegów korekcji wad refrakcji wzroku (zarówno
książki, czasopisma, publikacje, informatory, broszury, jak i informacje
on-line). Przedstawiają one zwykle szereg badań, których wyniki często
się różnią. Zwykle bardzo dobre wyniki prezentują badania przeprowadzone
na zlecenie klinik wykonujących takie zabiegi, a źródła niezależne podają
przeważnie wyniki trochę gorsze. Nie jest to jednak reguła i najlepszą
metodą oceny takich badań jest zebranie jak największej liczby materiałów
pochodzących z różnych źródeł a dotyczących tego samego tematu i wyciągnięcie
z nich swego rodzaju średniej (ten sposób przyjąłem jako najlepszy przy
opracowywaniu tego serwisu - jeśli podawane są konkretne przykłady badań
to są to badania najbliższe tej średniej).
Na zakończenie pragnę jeszcze tylko
przytoczyć wyniki pewnego ciekawego badania przeprowadzonego w 1997 roku
przez dr. Dawida Leaminga. Jego doświadczenie polegało na rozesłaniu do
5000 amerykańskich lekarzy okulistów (z których duża część zajmowała się
wykonywaniem ww. Zabiegów) ankiet zawierających 47 pytań, w tym pytań dotyczących
zabiegów korekcyjnych. Z całej tej grupy na ankiety odpowiedziało 1482
lekarzy, co wystarczyło dr. Leamingowi na podanie rzetelnych wniosków.
Otóż na pytanie, czy poddałby się Pan/Pani takiej operacji 70% odparło,
że raczej nie, 23%, że musieliby to przemyśleć, natomiast 78 osób, że już
taką operację przeszli. Zdecydowana większość tych 78 osób przeszła zabieg
PRK (64%), a tylko niewielka liczba (17%) poddała się zabiegowi PRK, czy
LASIK. Lekarze, którzy nie przeszli jeszcze zabiegu w zdecydowanej większości
stwierdzili, że wolą poczekać na jakieś nowe, lepsze metody. Na pytanie
jaki zabieg poleciliby 30-latkowi odpowiedzieli:
- dla krótkowzroczności około -4D: 47% PRK, 19% LASIK, 10% zaproponowałoby wstrzymanie się z decyzją przejścia zabiegu i poczekanie na nowsze technologie,
- dla krótkowzroczności około -7D: 14% PRK, 54% LASIK, 14% wstrzymanie się z decyzją i poczekanie na nowsze technologie,
- dla krótkowzroczności około -12D: 57% LASIK, 31% wstrzymanie się z decyzją i poczekanie na nowsze technologie,
Jasne jest więc, że żadna z obecnie
stosowanych metod nie jest idealna, a decyzję o poddaniu się zabiegowi
i wybór metody pozostaje tylko i wyłącznie w gestii osoby zainteresowanej
(oczywiście w porozumieniu z lekarzem).
| |  
|